Miongozo ya fedha Tanzania
Maelezo wazi ya kanuni za kodi na mishahara Tanzania, kila moja likiwa na kikokotoo kinachofanya kazi ili uone namba mwenyewe.
Jinsi PAYE Tanzania Inavyohesabiwa
Jinsi PAYE Tanzania inavyofanya kazi: viwango vya kodi vya 2026, kikomo kisichotozwa cha TZS 270,000 na mfano wa mshahara halisi.
NSSF dhidi ya PSSSF
NSSF (sekta binafsi, 10% + 10%) dhidi ya PSSSF (umma, 5% + 15%) Tanzania — zote 20% ya mshahara lakini mgawanyo na faida tofauti.
Kuajiri Mtu Kunagharimu Kiasi Gani Tanzania?
Gharama halisi ya kuajiri mtu Tanzania: NSSF (10%), SDL (3.5%) na WCF (0.5%) huongeza takriban 14% kwenye mshahara — ona gharama kamili.
Kuelewa Hati Yako ya Malipo Tanzania
Jinsi ya kusoma hati ya malipo Tanzania: mshahara ghafi na halisi, NSSF na PSSSF, PAYE, HESLB na michango ya mwajiri — kwa urahisi.
Makato ya Mkopo wa HESLB Yaelezwa
Jinsi makato ya 15% ya mkopo wa HESLB Tanzania yanavyofanya kazi: nani anahusika, kiasi kinachokatwa kwenye mshahara na jinsi ya kuhesabu.
SDL na WCF Tanzania Zaelezwa
Ushuru wa Maendeleo ya Ujuzi (3.5%) na Mfuko wa Fidia ya Wafanyakazi (0.5%) ni nini, nani hulipa na lini — pamoja na kikokotoo cha mwajiri.
VAT Tanzania Inavyofanya Kazi
VAT Tanzania ni 18%: jinsi ya kuongeza VAT kwenye bei halisi, kuiondoa kwenye bei iliyo nayo, na tofauti kati ya bidhaa zisizotozwa na za kiwango cha sifuri.
Ushuru wa Huduma Tanzania
Ushuru wa huduma Tanzania ni 0.25% ya mauzo halisi kuanzia 1 Julai 2025, hulipwa kila robo mwaka kwa halmashauri, na hutozwa hata biashara ikiwa na hasara.
Kodi ya Zuio Tanzania
Kodi ya zuio Tanzania: 10% ya kodi ya nyumba, 5% au 15% ya ada za huduma, na jinsi inavyopunguzwa kwenye tathmini ya mpokeaji — si kodi ya ziada.
Kodi ya Makadirio Tanzania
Kodi ya makadirio Tanzania: viwango vya mauzo hadi TZS 200,000,000, viwango maalum vya usafirishaji na unafuu wa mfanyabiashara mpya kwa miezi 12.
Kodi ya Mali Tanzania
Ushuru wa hati na kodi ya faida ya mtaji Tanzania: 0.5% na 1% ya uhamishaji, CGT 10% kwa mkazi, 30% kwa asiye mkazi, au 3% bila uthibitisho wa gharama.
Ushuru wa Uagizaji na Gharama za Uondoaji
Ushuru wa uagizaji Tanzania: forodha kwa CIF, ushuru wa bidhaa, IDL, tozo ya reli 1.5%, ada ya usindikaji 1% na VAT 18% — pamoja na gharama za bandari.
Usajili wa Gari Tanzania
Ada za usajili wa gari Tanzania: ushuru wa usajili 250,000, leseni kwa uwezo wa injini, Tozo ya Kukabiliana na HIV na ada za uhamishaji — kwa TRA.
Uchakavu Tanzania
Uchakavu Tanzania: mstari ulio sawa, salio linalopungua na jumla ya miaka, pamoja na madaraja ya Sheria ya Kodi ya Mapato 37.5%, 25%, 12.5%, 20%, 5% na 100%.
NHIF Tanzania Yaelezwa
NHIF Tanzania ni 3% kutoka kwa mfanyakazi na 3% kutoka kwa mwajiri, bila kikomo. Nani anahusika, mshahara gani unatozwa na nini bima inashughulikia.
Ada za Miamala ya Simu Tanzania
Ada za M-Pesa, Airtel Money, Mixx, T-Pesa na HaloPesa: ada zilizo na kodi, tozo ya utoaji kwa wakala, na jinsi ya kupata mtandao wa bei nafuu kwa kiasi chako.
Riba ya Mikopo Tanzania Yaelezwa
Riba ya flat dhidi ya salio linalopungua Tanzania: kwa kiwango hicho hicho, mkopo wa flat unaweza kugharimu karibu mara mbili ya riba.
Rehani Tanzania Yaelezwa
Rehani Tanzania: amana, riba, muda na gharama za mwanzo kama upimaji, kisheria na bima — jinsi ya kuhesabu malipo na gharama kamili.
USD hadi TZS Yaelezwa
Kiwango cha USD hadi TZS: kiwango cha soko dhidi ya kiwango cha dirishani, spread, na jinsi ya kupata jumla bora unapobadilisha dola Tanzania.
UTT AMIS Yaelezwa
UTT AMIS Tanzania: mifuko ya unit trust, mapato ya kielelezo, hatari na jinsi ya kukadiria ukuaji wa uwekezaji wako kwa TZS.
Riba ya VICOBA na SACCOS
VICOBA na SACCOS Tanzania: jinsi riba ya vikundi inavyofanya kazi, tofauti na benki, na jinsi ya kuhesabu gharama halisi ya mkopo wa mzunguko.
Umeme Unagharimu Kiasi Gani Tanzania
Gharama ya umeme Tanzania: viwango vya TANESCO kwa uniti, jinsi ya kuhesabu kWh, na jinsi ya kukadiria bili ya kaya kwa mwezi.
Kamisheni ya Bolt na Kiasi cha Dereva
Bolt Tanzania inakata takriban 25.6%: kamisheni 20%, VAT 3.6% ya kamisheni na ada ya uhifadhi 2%. Ona kiasi cha dereva kabla ya mafuta.
Ushuru wa Michezo Tanzania
Ushuru wa michezo kwa GGR: 18% kasino, 25% kamari ya michezo, 20% bahati nasibu, 10% michezo ya mtandao, na TZS 100,000 kwa mashine. Tarehe za malipo na kodi ya ushindi ya 15%.
Ada za Leseni za Michezo Tanzania
Ada za leseni za GBT Tanzania: kasino TZS 110,000,000 Dar es Salaam na 60,000,000 kanda nyingine, kamari ya michezo 90,000,000, na tozo kwa mashine.
Kodi ya Ushindi wa Kamari Tanzania
Kodi ya ushindi wa kamari Tanzania ni 15% ya ushindi halisi kuanzia 1 Julai 2026. Jinsi mwendeshaji anavyozuia, mfano wa TZS 100,000, na viwango vya zamani.
Mishahara ya Watumishi wa Serikali 2026
Mishahara ya watumishi wa serikali 2026: pointi za TGS na TGOS, kima cha chini cha TZS 500,000, nyongeza za hatua na kiasi cha mkononi baada ya PSSSF na PAYE.